به گزارش کلام صنعت، به نقل از روابط عمومی ایمیدرو، احمد فتاحی مجلج در نشست خبری ایران اکسپو- غرفه ایمیدرو ضمن بیان این مطلب گفت: ایمیدرو از 10 سال گذشته به طور ویژه در حوزه اکتشاف متمرکز شد و طی این مدت، همراه با شرکت های تابعه، 250 پروانه اکتشافی دریافت کرد.

وی یادآور شد: در برنامه هفتم توسعه، به ایمیدرو مجوزی داده شد که می تواند با بخش خصوصی در اکتشاف مواد معدنی (بخش های فنی و مالی) مشارکت داشته باشد.

فتاحی افزود: در برنامه امسال، 100 پروانه اکتشاف از 250 پروانه در اختیار ایمیدرو، در دستور کار (فراخوان و) سرمایه گذاری قرار گرفته است. به گفته وی، سال گذشته نیز 78 پروانه اکتشاف در دستور کار قرار داشت که خوشبختانه سرمایه گذارانی در این زمینه جذب شدند و پروانه های اکتشاف تحویل شد.

مدیر اکتشاف ایمیدرو با اشاره به انجام بیش از 40 هزار میلیارد ریال سرمایه گذاری اکتشاف طی سال گذشته در این سازمان، تصریح کرد: حفاری مغزه گیری به عنوان یک شاخص عملکرد حوزه اکتشاف در دنیا محسوب می شود و خوشبختانه ایمیدرو سال گذشته توانست رکورد جدید را به ثبت برساند.

وی با بیان اینکه طی 5 سال گذشته، همواره از رکورد حفاری اکتشافی عبور کرده ایم، ادامه داد: پیش بینی ما برای امسال این است که این رکورد همچنان حفظ خواهد شد اما با توجه به برنامه مشارکت ایمیدرو، این سازمان به تدریج از بخش اجرایی اکتشاف خارج می شود و جای آن را بخش خصوصی می گیرد.

فتاحی افزود: در کنار این اقدام، پیگیری پروانه های اکتشاف موجود نیز در دستور کار توسعه اکتشاف ایمیدرو است.

سامانه اطلاعات یکپارچه مکانی برای سرمایه گذاران اکتشاف

مدیر اکتشاف ایمیدرو با اشاره به بخش سخت افزاری و نرم افزای در حوزه فناوری اکتشافی، اذعان کرد: بخش سخت افزاری در مراحل ابتدایی کار همچون ژئوفیزیک هوابرد (هلی کوپتر ها و دستگاه های ویژه) برای عملیاتی اکتشافی در لایه های خاص مد نظر است.

احمد فتاحی مجلج افزود: در بخش نرم افزاری، تلاش کرده ایم از دنیا عقب نمانیم. به رغم محدودیت های تحریمی، در این بخش کاملا به روز هستیم. به طوری که در موضوع ایجاد پایگاه داده های علوم زمین، ایمیدرو به عنوان مسئول اجرای اکتشافات عمومی و تفصیلی، در “سامانه اطلاعات یکپارچه مکان مبنای ایمیدرو”، اطلاعات مورد نظر با استانداردهای روز دنیا و مورد نیاز سرمایه گذاران منتشر شده است.

پیش بینی تحقق برنامه هوشمندی اکتشاف تا پایان امسال

مدیر اکتشاف ایمیدرو درباره اقدامات این سازمان در حوزه هوشمندسازی اکتشاف بیان کرد: در حوزه هوشمند سازی، موضوع تنوع تحلیل داده ها اعم از ژئوشیمی، زمین شناسی، ژئوفیزیک و غیره مطرح شده است. تا پیش از این، بخش های مذکور، کارشناس محور بود و در هر زمینه، متخصص خود را داشت.

وی ادامه داد: تلاش ما این بوده است تا با هوشمندسازی، این بخش ها را همگرا کنیم و اقدامات اپراتوری، تکراری و هزینه زا را مدیریت و کنترل کنیم. از این رو، سال گذشته، با یک شرکت دانش بنیان، قرارداد منعقد کردیم که هوشمندسازی کل حوزه اکتشاف را در دستور کار دهیم.

فتاحی پیش بینی کرد که این هدف تا پایان امسال محقق و نتایج آن در اختیار بخش قرار داده شود.

وی درباره تعارض محدوده های اکتشافی گفت: طبق ماده 24 قانون معادن، پس از ثبت محدوده پتانسیل دار، نیاز به استعلام از نهادهای اجرایی برای امور “ژنتیکی گیاهی و جانوری” و “مناطق چهارگانه سازمان حفاظت محیط زیست” است.

وی افزود: با توجه به اینکه برخی محدوده های مربوط به این نهادها اعلام نشده و در وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز نهایی نشده است. از این رو ایمیدرو نیز به عنوان متقاضی باید این فرآیند را طی کند.

قوانین سختگیرانه HSE در حوزه اکتشاف

مدیر اکتشاف ایمیدرو درباره قوانین سختگیرانه HSE در حوزه اکتشاف تصریح کرد: ضرورت توجه به موضوع ایمنی در بخش حفاری و حتی حفاری رو زمینی اجتناب ناپذیر است به همین سبب ایمیدرو از مراحل اولیه در حوزه اکتشاف (بازدید میدانی)، دستورالعمل ماموریت های اکتشافی در حوزه اچ اس ایی تدوین کرده است که در آن موضوعاتی از جمله ویژگی های خودرو، ویژگی های افراد و مسائل ایمنی ضروری، باید تایید شوند.

وی ادامه داد: در مرحله حفاری، یکی از مولفه های اسناد بخش اکتشاف، ضرورت داشتن گواهینامه صلاحیت ایمنی برای همه پیمانکاران فعال با ایمیدرو اعم از کارگران تا مدیران عامل شرکت های پیمانکاری است.

شروع عملیات اکتشافی ایمیدرو از مناطق کم برخوردار

فتاحی مجلج در زمینه اقدامات ایمیدرو در مناطق کم برخوردار کشور گفت: تبصره 2 ماده 5 قانون معادن، وزارت صنعت، معدن و تجارت را مکلف کرده در بخش هایی که غیردولتی ها ورود نمی کنند، با محوریت کم برخوردار از سازمان های توسعه ای استفاده کند.

وی ادامه داد: ایمیدرو از سال 91 از نوار مرزی سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، خراسان رضوی، کردستان، ایلام و کهکیلویه و بویراحمد شروع کرده است. در واقع، شروع کار اکتشافی ایمیدرو از این نواحی کم برخوردار بوده است.

شرایط بازار برای استحصال منابع لیتیوم

مدیر اکتشاف ایمیدرو با اشاره اینکه در این سازمان، مصوبه ای با محوریت وزارت صنعت، معدن و تجارت و مطالعه انجام‌شده در ایمیدرو برای تفکیک 16 عنصر حیاتی و راهبردی وجود دارد، گفت: از جمله این عناصر، لیتیوم است. ایمیدرو در سال 94، نخستین پروانه اکتشافی لیتیوم را دریافت کرد و کار اکتشافی انجام داد.

وی افزود: در مرحله اکتشاف باید به ماده معدنی که با توجه به شرایط بازار، دارای توجیه فنی اقتصادی باشد، برسیم در حالی که در دنیا منابع لیتیوم کار شده تاکنون با عیار تیپ شورابه – که در ایران شایع است-، زیر 500 گرم در تن اقتصادی نیست.

فاحی اظهار داشت: با توجه به اینکه محصولی که در شرایط اولیه از معدن استحصال می شود و برای ماشین های الکتریکی می رود، کربنات لیتیوم است. برای رسیدن به این مرحله، باید به قیمت روز آن توجه داشت.

فتاحی اظهار داشت: طی سال های اخیر، قیمت کربنات لیتیوم بسیار بالا رفته است. این مساله باعث کاهش عیار حد (اقتصادی) شد. به طوری که اکنون عیار حد در ایران 200 گرم در تن است. به این معنا که در صورت وجود منابع شورابه ای بالای 200 گرم در تن، اقتصادی است. تاکنون عیار شورابه های ایران و به ویژه منطقه قهاوند همدان – که 2 گواهی کشف توسط بخش خصوصی دریافت شده- 80 گرم در تن است که در حال حاضر استحصال آن اقتصادی نیست.

وی ادامه داد: همچنین، متوسط عیار شورابه های کار شده توسط ایمیدرو، بالاتر از 65 گرم در تن نشده است. به عنوان مثال، در منطقه دق پترگان -که دارای شورابه های خاص بوده و ایمیدرو 4 سال با مشاور خارجی کار کرده-، عیار از 10 پی پی ام بالاتر نرفت و در حد غیر اقتصادی باقی ماند.

توسعه اکتشاف با امضای تفاهم نامه 1400

مدیر اکتشاف ایمیدرو با بیان اینکه طی سال های گذشته، منابع مالی برای سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی بسیار محدود بود، گفت: پیشتر این مساله نمی توانست به ایمیدرو -که متضمن تامین مالی صنایع معدنی است-، اطلاعات لازم را برساند.

وی افزود: در سال 1400، تفاهم نامه ای بین وزارت صنعت، معدن و تجارت، ایمیدرو و سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی در راستای تولید اطلاعات پایه منعقد شد. به طوری که منابع مالی از ایمیدرو تامین شود و اجرای فنی کارشناسی آن با سازمان زمین شناسی و سیاستگذار وزارتخانه باشد. این اقدام بسیار موفقیت آمیز بود و توانستیم بلوک بیرجند را به اتمام برسانیم و محدوده امیدبخش آن معرفی شد.

فتاحی خاطرنشان کرد: سال گذشته نیز بلوک دیوان دره در استان کردستان به اتمام رسید و برای سال جدید تعدادی بلوک از جمله ذون شمال شرق (خراسان رضوی)، استان یزد، اصفهان، مرکزی و قم، بخش جنوبی استان کرمان (جیرفت) در دستور کار است. برنامه این است که اولویت های منابع معدنی -که در قالب 420 برگ است- تا سال 1406 به اتمام برسد.

افزایش سالانه 100 دستگاه ماشین آلات حفاری، برای برنامه 2 میلیون متر حفاری

مدیر اکتشاف ایمیدرو درباره وضعیت ماشین آلات حفاری گفت: با توجه به اینکه برای انجام 1200 متر عملیات حفاری مغزه گیری سالانه (بخش دولتی و خصوصی)، تامین دستگاه های حفاری مورد نیاز از داخل امکان پذیر نیست، ناچار به واردات هستیم.

وی افزود: اکنون طرح تامین تجهیزات و ماشین آلات حفاری اکتشافی مغزه گیری در حال اجراست. همچنین، کارگروهی در وزارت صنعت، معدن و تجارت با محوریت ایمیدرو تشکیل شده و مسئولیت بررسی تجهیزات و ماشین آلات حفاری را برعهده دارد و پس از تایید، واردات آنها در بخش ماشین آلات و معاونت بهره برداری وزارتخانه محقق می شود.

فتاحی تصریح کرد: با توجه به تاخیر در واردات، شرکت های وابسته و تابعه را تشویق کردیم تا به این حوزه ورود پیدا کنند. به طوری که شرکت ملی صنایع مس، گل گهر و چادرملو، ناوگان خود را به روز کردند و الان خوشبختانه مشکل تجهیزات ندارند.

وی ادامه داد: با این حال، سالانه نیاز به افزودن 100 دستگاه ماشین آلات حفاری به این ناوگان داریم تا مشکلی در روند اکتشاف ایجاد نشود و برنامه حفاری پیش بینی شده 2 میلیون متر در برنامه هفتم توسعه نیز محقق شود.